Η τέχνη του κεντήματος είναι μια αρχαία τέχνη. Με βελόνα και κλωστές, οι γυναίκες αποκάλυπταν την ευαισθησία τους, καλλιεργούσαν τη φαντασία τους και ύφαιναν τα όνειρά τους. Ατελείωτα κεντημένα πεδία ταξιδεύουν από Ανατολή σε Δύση, γίνοντας κρίκοι σε μια αλυσίδα τέχνης και επικοινωνίας.
Λινά και μεταξωτά υφάσματα παράγονταν από τα επιδέξια χέρια των γυναικών και μεταμορφώνονταν σε ενδύματα και προίκες που στόλιζαν ανθρώπους και σπίτια σε γιορτές και πανηγύρια. Έθιμα και παραδόσεις, χαρές και λύπες ταξιδεύουν εδώ και αιώνες στο λινάκι και το μετάξι με πολύχρωμες κλωστές. Δέντρα και λουλούδια, γαρίφαλα, τουλίπες και πασχαλιά, μοτίβα που περιέχουν ιστορίες και παραμύθια, περνούν από γενιά σε γενιά και σφραγίζουν πολιτισμούς παλιούς και νέους, έτσι ώστε να μην ξεχνιούνται.
Πλούσια κεντημένα καλύμματα στολίζουν κρεβάτια, καθρέφτες, σεντούκια, μαξιλάρια και προσκέφαλα. Δίπλα κεντήματα, δύσκολα αλλά ευχάριστα στην εκτέλεσή τους, ανατρέχουν στους βυζαντινούς χρόνους. Ασημένια, καθαρά χρυσά και χρυσά νήματα, σε συνδυασμό με τα πολλά χρώματα βαμμένων μεταξωτών κλωστών, αστράφτουν σαν κοσμήματα.
Οι βελονιές, μαγικές λέξεις που μόλις τις ακούς, γίνονται ποιήματα, γίνονται κεντήματα: ριζοβελονιά, τρυπίτη, αλυσιδωτή, ριχτή, χυτή και τραβηχτή, κόπτο, ψαθωτή, περαστή, τσεβροβελονιά, γαζοβελονιά. Η μαγεία τους διαχέεται στο γυναικείο έργο, συνθέτοντας επιφάνειες πολύτιμης τέχνης, ποίησης και μουσικότητας, ύμνους σε έναν ολόκληρο πολιτισμό.
Περγάμου και Κωνσταντινούπολη, Κωνσταντινούπολη και Πέργαμος, οι δύο τόποι που εκπροσωπούνται στη συλλογή. Και οι δύο τόποι προέλευσης δύο ανθρώπων, του Αριστόδημου και της Μυρσίνης, που ενώθηκαν στις ζωές τους και κληροδότησαν σε μεταγενέστερες γενιές αυτόν τον ζωντανό θησαυρό μνήμης.
Η Κωνσταντινούπολη, ως μητρόπολη των βυζαντινών μικρών τεχνών, με ιστορία αυτοκρατορικής προστασίας των ομόσχων υφαντών και κεντητών, αποτέλεσε πηγή του trend να διακοσμούνται ακόμη και τα ταπεινά σπίτια σύμφωνα με αυτοκρατορικά πρότυπα. Από τον δέκατο όγδοο αιώνα, ωστόσο, η Κωνσταντινούπολη ήταν μια ζωντανή πολυεθνική πόλη, όπου η Ανατολή με τις συνήθειες και τον πολιτισμό της συναντούσε και αλληλεπίδρασε με τη Δύση. Διπλωμάτες, λόγιοι και άνδρες των γραμμάτων φιλοξενούσαν και παρακολουθούσαν ευρωπαϊκούς τύπου δεξιώσεις, και οι εμφανίσεις των γυναικών ήταν εντυπωσιακές. Η ζήτηση για φορέματα, καπέλα και κοσμήματα ήταν συνεχής και τα διάφορα εργαστήρια λάμβαναν παραγγελίες καθημερινά.
Παράλληλα με τα ενδύματα, ετοιμάζονταν και οι προίκες. Μαθητευόμενοι και έμπειρες τεχνίτριες, καθώς επίσης και άνδρες κεντητές, στα δικά τους εργαστήρια στην Κωνσταντινούπολη, αναλάμβαναν τα πιο δύσκολα κεντήματα. Για τις σοβαρές ανάγκες της προίκας, που έπρεπε να τελειώσουν όταν έρθει η κατάλληλη ώρα, οι καλόγριες στα μοναστήρια και οι κεντήστρες στα σπίτια συνέβαλαν. Και από τον δέκατο έβδομο αιώνα, τα δυτικά πρότυπα και οι τρόποι επηρεάζαν τις σχεδιάσεις και την εφαρμογή τους στα υφάσματα, με την σταδιακή επικράτηση των λευκών κεντημάτων σε λινά και μετάξι σχεδόν για όλα τα είδη της προίκας.
Η Πέργαμος, με την παράδοση στο μετάξι και το λινό, ένας τόπος με έντονη ελληνική παρουσία και ατμόσφαιρα, διατηρούσε ζωντανή σχεδόν ανέγγιχτη την αρχαία παράδοση. Αρχαίες βελονιές και φυσικές βαφές κυριαρχούν στα έργα της. Αλλά και νέες δυτικές τάσεις αναπτύχθηκαν εύκολα εκεί, και αυτό εξηγείται άριστα αν θυμηθούμε ότι αυτές οι ευρωπαϊκές εξελίξεις προέρχονται στην πραγματικότητα από το ελληνιστικό πρότυπο.
Όλη αυτή η ζωντάνια αποτυπώνεται ζωντανά στη Συλλογή. Λωτούς, φοίνικες, μυθικά πτηνά, ρόδια, γαρίφαλα, κρίνα από την Κωνσταντινούπολη και την παλιά οικογένεια Σοφιανού, συνομιλούν με λεπτούς μίσχους τουλίπας, αναιμίες, πασχαλιά, ροζ γαζία, πολύχρωμα λουλούδια, καθώς και καλλιγραφικά μονογράμματα, κορσέδες, μικρά καλάθια από την Πέργαμο της νεαρής οικογένειας Σοφιανού-Χατζηπαναγιώτου.
Τρία αιώνες ιστορίας σε μία προίκα.
48 Coins
Για να κερδίσεις τα Skroutz Coins, γίνε μέλος του Skroutz Plus και αποδέξου τους όρους του προγράμματος επιβράβευσης.