Η ζωή και το έργο των παραγνωρισμένων γυναικών φιλοσόφων

Η ιστορία της φιλοσοφίας δεν έχει αποδώσει ακόμη δικαιοσύνη στις γυναίκες. Αρκεί να ρίξετε μια ματιά στις πρόσφατες εκδόσεις βιβλίων πάνω στο συγκεκριμένο αντικείμενο για να το διαπιστώσετε. Στο βιβλίο Φιλοσοφία: Οι 100 σημαντικότεροι στοχαστές (Philip Stokes, μτφρ. Σαμάνθα Κωνσταντέα, Εκδόσεις Φυτράκη, 2008) αναφέρονται μόνο δύο γυναίκες, με τη Μέρι Γουόλστονκραφτ και τη Σιμόν ντε Μποβουάρ να καταλαμβάνουν τις τιμητικές αυτές θέσεις. Στο βιβλίο Οι μεγάλοι φιλόσοφοι: Από τον Σωκράτη στον Τούρινγκ (The Great Philosophers: From Socrates to Turing) δεν περιλαμβάνεται καμία γυναίκα. Κάθε κεφάλαιο σε αυτό το ιδιαίτερο βιβλίο έχει γραφτεί από έναν σύγχρονο φιλόσοφο, εκ των οποίων όλοι είναι άντρες. Κατά τη διάρκεια της συγγραφής του παρόντος βιβλίου, ένα νέο έργο είδε το φως της δημοσιότητας με τον τολμηρό τίτλο Η ιστορία της φιλοσοφίας του Άντονι Κλίφορντ Γκρέιλινγκ (μτφρ. Πέτρος Γεωργίου, Εκδόσεις Πατάκη, 2021). Ούτε κι αυτό περιλαμβάνει γυναίκες φιλοσόφους. Στο βιβλίο περιλαμβάνεται μια κριτική της «φεμινιστικής φιλοσοφίας» έκτασης 3,5 σελίδων, στην οποία κατονομάζεται μόνο μία γυναίκα φιλόσοφος – η Μάρθα Νουσμπάουμ. Αρχίζετε να μπαίνετε στο νόημα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το κενό αυτό δεν οφείλεται σε ελλιπή έκδοση βιβλίων για τη φιλοσοφία γενικά. Το αντίθετο μάλιστα. Γράφονται βιβλία που καλύπτουν ένα απίστευτα μεγάλο εύρος θεμάτων, όπως π.χ. το Γκολφ και φιλοσοφία: Μαθήματα από το κλαμπ Links (Golf and Philosophy: Lessons from Links), το βιβλίο O Αριστοτέλης και ένα άαρντβαρκ πηγαίνουν στην Ουάσινγκτον (Aristotle and an Aardvark Go to Washington) και, τέλος, το εξίσου σημαντικό βιβλίο Σερφάροντας με τον Σαρτρ (Surfing with Sartre). Παρ’ όλα αυτά, πολύ λίγα έχουν γραφτεί για να τιμήσουν το έργο σημαντικών γυναικών φιλοσόφων. Αξιοσημείωτη εξαίρεση αποτελεί το έργο Γυναίκες φιλόσοφοι (Women Philosophers), το οποίο έγραψε μια σπουδαία φιλόσοφος, η βαρόνη Μέρι Γουόρνοκ, πριν από είκοσι περίπου χρόνια.