Όταν λέμε Τούρκους, εννοούμε μια ποικιλία νομαδικών φυλών που κάλυπταν με τις μετακινήσεις τους, ειρηνικές ή πολεμικές, μεγάλο μέρος της Κεντρικής Ασίας και κυρίως το μεγάλο οροπέδιο του Τουρκεστάν. Στις βυζαντινές ιστορικές πηγές αναφέρονται με πολλά ονόματα· συχνά, όμως, οι βυζαντινοί συγγραφείς ονομάζουν Τούρκους, χωρίς να είναι πάντα, και λαούς που δεν είχαν πάντοτε τουρκική η εντελώς τουρκική καταγωγή, όπως, για παράδειγμα, τους Ούννους του Αττίλα. Η πρώτη επίσημη μαρτυρία για την εμφάνιση Τούρκων σε περιοχές όπου άλλοτε ήκμαζε το ελληνικό στοιχείο έγινε το 568/9, όταν βασίλευε στην Κωνσταντινούπολη ο Ιουστίνος Β´ (565-578). Όπως γράφουμε στο βιβλίο μας Η ιστορία από τη σκοπιά των Τούρκων, την πρώτη αυτή μαρτυρία προσφέρει ο Μένανδρος ο λεγόμενος Προτέκτωρ, ίσως διότι ήταν μέλος της αυτοκρατορικής σωματοφυλακής (Protector = Προστάτης), στο έργο του Ιστορικόν σύγγραμμα, από το οποίο έχουν σωθεί λίγα αποσπάσματα. Απ' ένα τέτοιο απόσπασμα μαθαίνουμε ότι ο φύλαρχος των Τούρκων Διζάβουλος έστειλε πρεσβεία με κάποιον Μανιάχ στην Κωνσταντινούπολη για να διαπραγματευτεί με τους Βυζαντινούς τη μεταφορά μεταξιού από την Κίνα προς την Κωνσταντινούπολη μέσα από τα δικά του εδάφη, αφού οι Πέρσες εμπόδιζαν το πέρασμα καραβανιών από τη χώρα τους.

Οι Βυζαντινοί ήταν επιφυλακτικοί, αλλά για να γνωρίσουν καλύτερα τον λαό αυτό, έστειλαν με τη σειρά τους δικό τους πρεσβευτή, τον Ζήμαρχο από την Κιλικία, που υπέγραψε εμπορική συμφωνία με τον Διζάβουλο, η οποία ωστόσο δεν ίσχυσε. Λίγο αργότερα, το 575, μια άλλη πρεσβεία των Βυζαντινών, τούτη τη φορά υπό τον Ουαλεντίνο (Βαλεντίνο), στάλθηκε στον Τούρκο χάνο Τούρξανθο, για να του μεταφέρει διάφορες πληροφορίες και για να υπογράψει νέα εμπορική συμφωνία. Τον Ουαλεντίνο συνόδεψαν στην επιστροφή του και 106 Τούρκοι έμποροι, που εγκαινίασαν τις εμπορικές σχέσεις με το Βυζάντιο. Άρα, οι πρώτες επαφές Τούρκων και Κωνσταντινουπολιτών ήσαν εμπορικές.