Τα πολεοδομικά κατάλοιπα του μαθητή του Karl Friedrich Schinkel -αρχιτέκτονα και ερευνητή της αρχαίας τέχνης- Gustav Eduard Schaubert (1804-1860), που εντοπίσθηκαν στην Αθήνα το 1989 και αναφέρονται στον σχεδιασμό της Αθήνας και του Πειραιά στην αρχή της οθωνικής περιόδου, αποτελούν ανέλπιστο εύρημα για την έρευνα της πολεοδομικής ιστορίας της νέας Αθήνας.

Σκοπός της ανά χείρας μελέτης είναι η κριτική παρουσίαση όλων των τεκμηρίων των καταλοίπων του Schaubert, ώστε να καταστούν προσιτά στους μελλοντικούς ερευνητές. Η νέα αυτή εργασία του καθηγητή Αλεξάνδρου Παπαγεωργίου-Βενετά συνιστά συνέχεια και ολοκλήρωση της μονογραφίας του Hauptstadt Athen; ein Stadtgedanke des Klassizismus [Η Αθήνα πρωτεύουσα: ένα όραμα του κλασικισμού], Muenchen, 1994.

Το αρχειακό υλικό που αναλύεται εδώ αφορά σε ένα πλήρες σύνολο σχεδίων και κειμένων τόσο του ίδιου του Schaubert όσο και άλλης προέλευσης, που φυλασσόταν στη συλλογή του και εθεωρείτο ότι είχαν χαθεί κατά το διάστημα του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου. Στην πραγματικότητα τα τεκμήρια αυτά είχαν φθάσει με περιπετειώδη τρόπο στην Αθήνα το 1958, όπου και παρέμειναν αδημοσίευτα επί τριάντα χρόνια, μέχρι την ανακάλυψή τους από τον συγγραφέα.

Ο παρών τόμος αποτελεί όψιμο φόρο τιμής στο υψηλό ήθος, την ακάματη εργατικότητα και τον αγνό φιλελληνισμό του Eduard Schaubert, του εμπνευσμένου αρχιτέκτονα και πολεοδόμου, ο οποίος μαζί με τον φίλο και συμμαθητή του Σταμάτιο Κλεάνθη εκπόνησαν το σχέδιο για τη νέα πρωτεύουσα (1833).

[Απόσπασμα από κείμενο παρουσίασης εκδότη ή έκδοσης]