Η μελέτη αυτή έχει στόχο νa δείξει τόσο την φύση όσο και κάποιες συνέπειες ορισμένων κυρίαρχων διανοητικών εξελίξεων και αλλαγών στην Ευρώπη κατά την Χριστιανική περίοδο, κυρίως εφόσον αυτές αφορούν την Ελληνική Ανατολή και την Λατινική Δύση.

Το βιβλίο αυτό δεν αποτελεί ιστορικό μελέτημα. Κατ’ ουσίαν μελετά τύπους νοοτροπίας ή μορφές αντιληπτικής κατανόησης· και στον βαθμό που χρησιμοποιεί αυτό που ονομάζουμε ιστορία, το κάνει επειδή στο επίπεδο αυτό είναι ευκολότερο να περιγραφεί η φύση των μετατοπίσεων από μια μορφή κατανόησης σε μιαν άλλη.

Επιπλέον, οι υπό συζήτηση μορφές κατανόησης δεν είναι ίσης αξίας ή ακεραιότητας. Αντιθέτως, κάποιες από τις μορφές αυτές φυλάσσουν, με μεγαλύτερη ή μικρότερη επάρκεια, αιώνιες αλήθειες, με την έννοια ότι ανταποκρίνονται στην πανανθρώπινη αλήθεια των πραγμάτων, ενώ άλλες αποτελούν απλώς επινοήσεις μεμονωμένων ανθρώπινων εγκεφάλων…