Οι Αρχαίοι Έλληνες εξόρμησαν από την ορεινή και βραχώδη χώρα τους, στο άκρο της Βαλκανικής χερσονήσου, για να ιδρύσουν αποικίες και να εγκατασταθούν σε όλες σχεδόν τις ακτές της Μεσογείου και του Εύξεινου Πόντου. Ήταν ένας αξιόλογος λαός, που άφησε τη σφραγίδα του σχεδόν σε κάθε όψη της σύγχρονης ανθρώπινης δραστηριότητας: την πολιτική, το θέατρο, την τέχνη, τη φιλοσοφία, την ιατρική, την αρχιτεκτονική ή τον αθλητισμό.

Στο παρόν βιβλίο ο κόσμος των αρχαίων Ελλήνων παρουσιάζεται μέσα στο ιστορικό και πολιτισμικό του πλαίσιο διαχρονικά, από την Παλαιολιθική μέχρι την εποχή της κατάκτησης από τους Οθωμανούς. Θεμελιώδες ερώτημα είναι το πώς οι Έλληνες αναπτύχθηκαν και εξελίχθηκαν δια μέσου των αιώνων και πώς αλληλοσυνδέθηκαν - ειρηνικά ή μη - με τους γειτονικούς λαούς, Μινωίτες, Κάρες, Φοίνικες, Λυδούς, Πέρσες και Ρωμαίους.

Η ανατολική Μεσόγειος υπήρξε ανέκαθεν το σημείο επαφής και σύγκρουσης ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση και οι αναμνήσεις σε αυτό το μέρος του κόσμου ανάγονται σε μεγάλο βάθος χρόνου. Όταν ο Ηρόδοτος αρχίζει την αφήγησή του για τους Περσικούς πολέμους τον 5ο π.Χ. αιώνα, αναφέρει ότι τα δεινά ξεκίνησαν 700 χρόνια νωρίτερα, με τα γεγονότα που οδήγησαν στον Τρωικό πόλεμο.

Από τη μυθολογία μέχρι την πρόσφατη ιστορία, η σύγκρουση εστιάζεται γύρω από το Αιγαίο: οι Έλληνες εναντίον της Τροίας, ο ελληνικός αποικισμός και η εγκατάσταση στην Μικρά Ασία και τη νότια Ιταλία, οι περσικές εισβολές στην Ελλάδα, η κατάκτηση της Ασίας από τον Αλέξανδρο, η επέμβαση των Ρωμαίων στον ελληνικό κόσμο, η διάδοση του χριστιανισμού, η άνοδος του Ισλάμ, οι Σταυροφορίες στους Αγίους Τόπους και η άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς.

Η Αθήνα παίζει κυρίαρχο ρόλο, όμως σε άλλες ελληνικές πόλεις αποδίδεται μεγαλύτερη προσοχή από αυτή που τους αποδίδουν οι κλασικές πηγές. Ξεχωριστά κεφάλαια του βιβλίου εξετάζουν τους Έλληνες και τους θεούς και τους ήρωές τους, την ελληνική τέχνη και αρχιτεκτονική. Αποσπάσματα από κλασικούς συγγραφείς και επιγραφές λειτουργούν ως αυτόπτες μάρτυρες που καταγράφουν γεγονότα, ανθρώπους και τόπους, ζωντανεύοντας την καθημερινή ζωή και αφήνοντας τους Έλληνες να μιλήσουν για λογαριασμό τους.

Το αποτέλεσμα είναι μια μεγαλειώδης, εμβριθής και έγκυρη επισκόπηση ενός πολιτισμού που συνέβαλε τα μέγιστα και άνευ προηγουμένου στην άνοδο του δυτικού πολιτισμού.